Sáng 21/8, Ban Chỉ đạo TP Hồ Chí Minh về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ phối hợp với Quân chủng Phòng không - Không quân tổ chức lễ dâng hoa, dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ và thực hiện nghi thức đưa hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ lên máy bay, vận chuyển ra Hà Nội phục vụ giám định ADN.
Dự buổi lễ có ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, Trưởng Ban Chỉ đạo Thành phố về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ; Trung tướng Lê Xuân Thế, Tư lệnh Quân khu 7; Trung tướng Trần Vinh Ngọc, Chính ủy Quân khu 7; Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó Chính ủy Quân khu 7, Trưởng Ban Chỉ đạo Quân khu 7 về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ; Thiếu tướng Nguyễn Huy Tuấn, Phó Chính ủy Quân chủng Phòng không - Không quân; Thiếu tướng Vũ Văn Điền, Tư lệnh Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh, cùng đại diện các cơ quan, đơn vị liên quan.
Một chuyến bay mang theo nghĩa tình
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những mất mát do chiến tranh để lại vẫn hiện hữu trong hàng triệu gia đình Việt Nam. Qua các cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc, biết bao người con đã lên đường và mãi mãi nằm lại trên những chiến trường. Đến nay, vẫn còn nhiều liệt sĩ chưa được xác định danh tính, chưa thể trở về với quê hương, gia đình.
Bởi vậy, mỗi cuộc tìm kiếm, mỗi phần hài cốt được quy tập, mỗi mẫu sinh phẩm được lấy để giám định ADN đều mang một ý nghĩa đặc biệt. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là hành trình tìm lại tên tuổi, quê quán, đơn vị và những thông tin thân nhân đã chờ đợi suốt hàng chục năm.
Thực hiện Chiến dịch “500 ngày đêm” tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin theo chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Trung ương, TP Hồ Chí Minh đã tập trung huy động các lực lượng, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp với tinh thần trách nhiệm cao nhất.
Theo ông Nguyễn Mạnh Cường, từ tháng 4/2026 đến nay, TP Hồ Chí Minh đã hoàn thành việc lấy mẫu sinh phẩm tại 18 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn, vượt kế hoạch đề ra. Các lực lượng đã lấy mẫu tại hơn 9.800 phần mộ chưa xác định được danh tính; trong đó có hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ được thu thập, bảo đảm các yêu cầu, tiêu chuẩn phục vụ giám định ADN.
Hơn 7.000 mẫu hài cốt được vận chuyển trong chuyến bay đặc biệt lần này chính là kết quả của quá trình tìm kiếm, thu thập, bảo quản và hoàn thiện hồ sơ với sự tham gia của nhiều lực lượng.
“Chuyến bay đặc biệt thể hiện tình cảm và trách nhiệm của Đảng bộ, chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân TP Hồ Chí Minh đối với các Anh hùng, liệt sĩ đã hy sinh trên mảnh đất Sài Gòn - Gia Định, Chợ Lớn”, ông Nguyễn Mạnh Cường nhấn mạnh.
Hành trình tìm lại tên cho người đã khuất
Sau lễ dâng hoa, dâng hương, lãnh đạo TP Hồ Chí Minh, Quân khu 7, Sư đoàn 370 và Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh thực hiện nghi thức đưa các mẫu hài cốt liệt sĩ lên máy bay CASA C-295 của Quân chủng Phòng không - Không quân để vận chuyển ra Hà Nội phục vụ giám định ADN.
Khoảnh khắc những mẫu hài cốt liệt sĩ được trang trọng đưa lên máy bay khiến chuyến bay trở nên đặc biệt hơn bất kỳ chuyến bay nào. Mỗi mẫu hài cốt là một phần ký ức của chiến tranh, là dấu tích của một cuộc đời đã hiến dâng cho Tổ quốc và cũng là niềm hy vọng của những gia đình vẫn ngày đêm mong ngóng tin người thân.
Theo Thiếu tướng Vũ Văn Điền, Tư lệnh Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh, trong thời gian qua, cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Thành phố đã tiếp nhận nhiều nguồn thông tin từ nhân chứng và nhân dân; tổ chức xác minh, sàng lọc, phối hợp với các nhà khoa học nghiên cứu, hội thảo, xác định những khu vực có khả năng còn hài cốt liệt sĩ để tổ chức tìm kiếm, quy tập.
Đến nay, lực lượng chức năng đã hoàn thành việc lấy mẫu tại 18 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn; đồng thời tiếp tục tìm kiếm tại Công viên Lê Thị Riêng và một số địa điểm khác được xác định thông qua thông tin do nhân chứng, nhân dân cung cấp.
“Chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, với mong muốn sớm giúp các mẹ, các vợ, các con và thân nhân liệt sĩ được biết danh tính, nhìn thấy di ảnh, đưa các liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình và đất mẹ”, Thiếu tướng Vũ Văn Điền chia sẻ.
Đó cũng là tâm nguyện lớn nhất của hành trình tìm kiếm hài cốt liệt sĩ: không để những người đã hy sinh bị lãng quên; không để những gia đình phải tiếp tục chờ đợi trong vô vọng.
Nhiệm vụ đặc biệt trên chuyến bay đặc biệt
Để chuyến bay vận chuyển hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ được thực hiện an toàn, Sư đoàn 370 đã khẩn trương phối hợp với Lữ đoàn 98 chuẩn bị phương tiện, lực lượng và các phương án bảo đảm.
Đại tá Phan Việt Anh, Phó Sư đoàn trưởng Sư đoàn 370, cho biết ngay sau khi nhận nhiệm vụ, đơn vị đã triển khai công tác chuẩn bị với tinh thần trách nhiệm cao nhất. Đây là nhiệm vụ đặc biệt, thiêng liêng, thể hiện sự tri ân đối với các Anh hùng, liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Theo Đại tá Phan Việt Anh, đây là lần đầu tiên Sư đoàn 370 phối hợp với Lữ đoàn 98 thực hiện chuyến bay đặc biệt vận chuyển hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN. Nhiệm vụ được lãnh đạo, chỉ huy Quân chủng Phòng không - Không quân đặc biệt quan tâm, chỉ đạo trực tiếp.
“Mặc dù thời gian chuẩn bị rất ngắn, chúng tôi không quản ngày đêm, quyết tâm tổ chức, phối hợp thực hiện nhiệm vụ một cách trọn vẹn, qua đó bày tỏ lòng tri ân đối với các Anh hùng, liệt sĩ. Đây không chỉ là trách nhiệm của riêng một đơn vị hay cá nhân mà là trách nhiệm chung của chúng ta”, Đại tá Phan Việt Anh chia sẻ.
Sư đoàn 370 đã phối hợp với Lữ đoàn 98 chuẩn bị hai máy bay CASA C-295, trong đó một máy bay thực hiện nhiệm vụ chính và một máy bay dự bị. Các đơn vị tổ chức luyện tập, hiệp đồng chặt chẽ các phương án; phối hợp với cơ quan quản lý, điều hành bay để bảo đảm chuyến bay được thực hiện đúng kế hoạch.
Cùng với đó, các phương án tại nhà ga quân sự, công tác quản lý, điều hành và dẫn dắt chuyến bay, sân bay dự bị, phương án xử lý tình huống thời tiết… đều được chuẩn bị kỹ lưỡng, nhằm bảo đảm các mẫu hài cốt liệt sĩ được vận chuyển an toàn, trang trọng.
Theo Đại tá Phan Việt Anh, việc vận chuyển hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ lần này mới chỉ là một phần trong kế hoạch. Thời gian tới, Sư đoàn 370 sẽ tiếp tục phối hợp thực hiện những nhiệm vụ tương tự đối với mẫu hài cốt liệt sĩ từ các địa phương khác, góp phần đáp ứng mong mỏi của thân nhân, gia đình các liệt sĩ.
“Đảng, Nhà nước đang quyết tâm thực hiện mục tiêu trong chương trình 500 ngày đêm. Sư đoàn 370 là đơn vị đóng quân, quản lý vùng trời phía Nam Tổ quốc, xác định đây là nhiệm vụ quan trọng, góp phần vào thành công chung của Đảng và Nhà nước”, Đại tá Phan Việt Anh nhấn mạnh.
Để những người con trở về với gia đình
Sau chuyến bay, hành trình xác định danh tính các liệt sĩ sẽ tiếp tục được triển khai với nhiều công đoạn quan trọng. Ban Chỉ đạo TP Hồ Chí Minh tiếp tục phối hợp với các đơn vị liên quan, trong đó có Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam và Viện Pháp y thuộc Bộ Quốc phòng để thực hiện giám định ADN.
Thành phố cũng phối hợp với các cơ quan chức năng của Bộ Công an thu thập, xác định ADN, xây dựng cơ sở dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ để phục vụ việc đối chiếu, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Cùng với đó, TP Hồ Chí Minh tiếp tục triển khai tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại các nghĩa trang, những khu vực có phần mộ liệt sĩ tập thể và các địa điểm được xác định có khả năng còn hài cốt liệt sĩ.
Hành trình tìm lại danh tính cho các liệt sĩ là cuộc chạy đua với thời gian. Bởi những người từng biết, từng chiến đấu và từng sống cùng các liệt sĩ năm xưa ngày càng cao tuổi; những người mẹ, người vợ, người anh, người chị, người con vẫn mong một ngày được biết chính xác nơi người thân mình đã nằm xuống.
Mỗi kết quả giám định ADN thành công không chỉ là một thông tin khoa học, mà còn là một cuộc đoàn tụ muộn màng. Đó là lúc một người mẹ có thể biết con mình đang ở đâu; một người vợ có thể gọi đúng tên người chồng đã hy sinh; một người con có thể hoàn thành lời hứa với cha mình; một gia đình có thể đưa người thân trở về quê hương sau hàng chục năm xa cách.
Phát huy truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, Đảng bộ, chính quyền, nhân dân TP Hồ Chí Minh và lực lượng vũ trang Thành phố xác định tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị quan trọng, đồng thời là trách nhiệm, nghĩa tình đối với những người đã hiến dâng tuổi thanh xuân và cuộc đời cho Tổ quốc.
Chuyến bay đặc biệt ngày 21/8 vì thế không chỉ đưa hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ từ phương Nam ra Hà Nội. Chuyến bay ấy còn mang theo niềm hy vọng, sự tri ân và lời hứa của thế hệ hôm nay: sẽ tiếp tục tìm kiếm, xác định danh tính và đưa những người con đã hy sinh trở về với gia đình, quê hương và đất mẹ.
Đó là hành trình không được phép dừng lại - bởi phía sau mỗi cái tên được tìm thấy là một gia đình được đoàn tụ, một nỗi đau được xoa dịu và một món nợ ân tình với các Anh hùng liệt sĩ được tiếp tục thực hiện
