Núp bóng doanh nghiệp môi trường, che giấu hành vi đổ thải
Tối 14/4, Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an TP. Hồ Chí Minh cho biết đã phối hợp với Cục Cảnh sát Môi trường cùng các cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an triệt phá thành công đường dây đổ chất thải trái phép quy mô lớn do Lê Thị Thùy Trang (SN 1977, ngụ phường An Lạc) cầm đầu. Đây là chuyên án do Cục Cảnh sát Môi trường xác lập và theo dõi trong thời gian dài.
Theo cơ quan điều tra, Trang đã xây dựng một mạng lưới gồm nhiều doanh nghiệp “bình phong” như Công ty Thịnh Phát, TM Thịnh Phát, Công ty An Bình, Công ty Đất Xanh Miền Nam… để ký hợp đồng thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn thông thường từ các doanh nghiệp sản xuất trong lĩnh vực dệt nhuộm, thuộc da, sản xuất giấy, chế biến thủy sản, nước giải khát, đá granite..
Các loại chất thải như bùn thải từ hệ thống xử lý nước, tro xỉ, bột đá… theo quy định phải được xử lý nghiêm ngặt trước khi thải ra môi trường. Tuy nhiên, thay vì thực hiện đúng quy trình, các công ty trong “hệ sinh thái” này lại biến hoạt động xử lý thành vỏ bọc để thu gom rồi đổ trộm.
Trong khoảng 3 năm hoạt động, các công ty do Trang điều hành đã thu gom và đổ trái phép gần 21.000 tấn chất thải rắn ra môi trường tại nhiều địa phương phía Nam.
Dàn dựng quy trình xử lý, biến chất thải thành nguồn lợi bất chính
Cơ quan chức năng xác định đường dây được tổ chức vận hành chặt chẽ theo mô hình khép kín, với sự phân công rõ ràng giữa các khâu. Trang giữ vai trò trung tâm, trực tiếp tìm kiếm khách hàng, thỏa thuận giá dịch vụ xử lý chất thải.
Sau đó, thông tin được chuyển cho Nguyễn Thị Tuyết Nhung – kế toán, thủ quỹ của các công ty để soạn hợp đồng. Khi hợp đồng được ký kết, dữ liệu khách hàng tiếp tục được chuyển cho Nguyễn Văn Hiệp – người điều hành đội xe để sắp xếp vận chuyển.
Các tài xế được điều động đến nhận chất thải từ nguồn thải, sau đó thực hiện “động tác giả” đưa về các đơn vị có chức năng xử lý như Công ty TNHH Thương mại Xử lý Môi trường Thành Lập hoặc Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Như Kiệt. Tuy nhiên, thực tế số chất thải này không được xử lý mà bị đổ trực tiếp ra môi trường hoặc bán cho các cá nhân có nhu cầu san lấp mặt bằng, bón cây.
Chỉ tính từ năm 2024 đến nay, dưới sự chỉ đạo của Trang, các đối tượng đã vận chuyển hàng trăm chuyến xe tải, mỗi chuyến từ 25 - 30 tấn, đổ thải trái phép tại nhiều địa điểm ở TP Hồ Chí Minh và các tỉnh như Đồng Tháp, Tây Ninh… với tổng khối lượng hơn 20.000 tấn theo sổ sách nội bộ.
Để hoàn thiện bộ máy, Trang còn thuê nhiều người đứng tên giám đốc, đại diện pháp luật như Nguyễn Thanh Phỉ, Phùng Quốc Anh, Nguyễn Huy Trường, Nguyễn Tấn Phát; đồng thời bố trí đội ngũ kế toán, điều hành nhằm tạo lớp vỏ hợp pháp cho toàn bộ hoạt động.
Lật tẩy chiêu trò hóa đơn khống, nhiều đối tượng sa lưới
Một trong những thủ đoạn tinh vi của đường dây là hợp thức hóa chứng từ kế toán nhằm che giấu hành vi vi phạm. Trang đã ký hợp đồng xử lý chất thải “trên giấy” với một công ty môi trường, sau đó chỉ đạo mua hàng trăm hóa đơn giá trị gia tăng khống với chi phí từ 3,2% đến 6% giá trị trước thuế.
Những hóa đơn này được sử dụng để cân đối đầu vào – đầu ra, hợp thức hóa hàng chục nghìn tấn chất thải chưa qua xử lý, qua đó qua mặt cơ quan chức năng và tối đa hóa lợi nhuận bất chính.
Trước tính chất phức tạp, liên quan đến nhiều địa bàn, cuối tháng 3, lực lượng chức năng đã huy động gần 100 trinh sát, điều tra viên chia thành nhiều tổ công tác, đồng loạt khám xét khẩn cấp tại 6 địa điểm ở TP. Hồ Chí Minh và tỉnh Đồng Tháp.
Tang vật thu giữ gồm hơn 50.000 USD, gần 2 tỷ đồng tiền mặt, hàng chục giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, 12 CPU máy tính cùng hàng trăm thùng tài liệu liên quan đến hoạt động của các doanh nghiệp trong đường dây.
Đến nay, cơ quan điều tra xác định các công ty do Trang điều hành đã đổ thải trái phép tại 11 điểm, với tổng khối lượng hơn 20.160 tấn chất thải rắn ra môi trường.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP. Hồ Chí Minh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam Lê Thị Thùy Trang cùng 6 đồng phạm về các tội “Gây ô nhiễm môi trường” và “Mua bán trái phép hóa đơn”. Đồng thời, 23 đối tượng liên quan đã bị triệu tập để làm việc. Nhiều người bước đầu thừa nhận hành vi tham gia vào đường dây.
Hiện, Cục Cảnh sát Môi trường phối hợp với Công an TP. Hồ Chí Minh tiếp tục mở rộng điều tra, truy xét các cá nhân, tổ chức có liên quan để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
